15 yaşını doldurmamış çocukların sosyal medya hesabı açmasını engelleyen yeni düzenlemeyle birlikte dijital platformlarda köklü bir dönüşüm süreci başladı. Üsküdar Üniversitesi İletişim Fakültesi Yeni Medya ve İletişim Bölüm Başkanı Doç. Dr. Zindan Çakıcı, sosyal medya şirketlerinin mevcut hesaplar için 31 Mart 2027'ye kadar yaş doğrulaması yapmak zorunda olduğunu belirterek, e-Devlet üzerinden üretilecek yaş belirteci sistemi ve dolandırıcılık risklerine karşı kritik uyarılarda bulundu.
ÇOCUKLARIN SOSYAL MEDYA HESAPLARI İÇİN 31 MART UYARISI!
1 Kasım itibarıyla yürürlüğe giren ve 15 yaş altındaki çocukların sosyal medya kullanımına kesin sınırlama getiren yasal düzenlemeyle birlikte dijital platformlarda yeni bir dönem resmen başladı.
Üsküdar Üniversitesi İletişim Fakültesi Yeni Medya ve İletişim Bölüm Başkanı Doç. Dr. Zindan Çakıcı, düzenlemenin teknik altyapısını, e-Devlet tabanlı yaş doğrulama sistemini ve ebeveynlerin dikkat etmesi gereken hususları değerlendirdi.
E-DEVLET BELİRTECİ İLE KİMLİK BİLGİLERİ PAYLAŞILMAYACAK
Yeni sistemde beyana dayalı yaş seçiminin sona erdiğini belirten Doç. Dr. Zindan Çakıcı, sürecin Siber Güvenlik Başkanlığı tarafından sunulan e-Devlet altyapısı üzerinden işleyeceğini kaydetti. Çakıcı, kişisel verilerin korunmasına yönelik mekanizmayı şu sözlerle özetledi:
"Kullanıcı, e-Devlet üzerinden kimliğini doğrulayarak bu belirteci oluşturacak ve sosyal medya platformuna yükleyecek. Belirteçte kişinin kimlik bilgileri veya doğum tarihi bulunmayacak. Platform yalnızca kullanıcının 15 ve 18 yaş eşiklerini karşılayıp karşılamadığı bilgisini öğrenecek. Bu yaklaşım kişisel verilerin korunması açısından son derece olumlu."
MEVCUT HESAPLAR İÇİN KRİTİK TARİH: 31 MART 2027
Düzenlemenin yaş gruplarına göre keskin bir ayrım getirdiğini ifade eden Doç. Dr. Çakıcı, mevcut kullanıcı hesaplarının durumuna ilişkin şu bilgileri paylaştı:
-
15 Yaş Altına Tam Yasak: 15 yaşını doldurmamış çocuklara sosyal ağ hizmeti sunulamayacak ve mevcut hesapları kapatılacak.
-
15-18 Yaş Arasına Özel Hizmet: 15 yaşını doldurmuş ancak 18 yaşını tamamlamamış kullanıcılar, gizlilik ayarları ve öneri algoritmaları sınırlandırılmış "çocuklara özgü ayrıştırılmış hizmet" kapsamına alınacak.
-
Son Tarih ve İtiraz Hakkı: Platformların mevcut hesapları 31 Mart 2027 tarihine kadar en az bir kez yaş doğrulamasından geçirmesi gerekiyor. Hesabı kapatılan kullanıcılar itiraz mekanizmasını işletirse, süreç sonuçlanana kadar içerikler ve veriler silinemeyecek; itirazlar ise mutlaka insan denetimiyle incelenecek.
VPN İŞE YARAMAYACAK, SAHTE MESAJLARA DİKKAT!
Çocukların kısıtlamaları aşmak için başvurabileceği yöntemlere ve siber dolandırıcılık risklerine de değinen Doç. Dr. Çakıcı, şu önemli uyarıları sıraladı:
-
VPN Engeli: Yaş tespiti kullanıcının internet konumuna değil, doğrudan resmî yaş doğrulama belirtecine dayandığı için VPN kullanımı zorunluluğu ortadan kaldırmayacak. Ayrıca yaş grubuyla uyumsuz davranış sergileyen şüpheli hesaplar askıya alınarak yeniden doğrulama istenecek.
-
Dolandırıcılık Uyarısı: Dezenformasyonla Mücadele Merkezi'nin uyarılarını hatırlatan Çakıcı, sahte SMS, e-posta ve bağlantılarla kişisel bilgilerin ele geçirilmeye çalışılabileceğini belirterek; doğrulama işlemlerinin yalnızca resmî e-Devlet Kapısı veya mobil uygulaması üzerinden yapılması gerektiğini vurguladı.
Yasal sınırlamaların tek başına yeterli olmayacağının altını çizen Doç. Dr. Zindan Çakıcı, "Asıl amaç çocukları yalnızca sosyal medyadan uzaklaştırmak değil, okullarda dijital okuryazarlık eğitimlerini güçlendirerek onları dijital ortamda daha güvenli ve bilinçli bireyler olarak yetiştirmektir" dedi. |
